{"id":40714,"date":"2022-04-29T20:07:30","date_gmt":"2022-04-29T18:07:30","guid":{"rendered":"https:\/\/europeancourt.org\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/"},"modified":"2025-10-05T12:00:15","modified_gmt":"2025-10-05T12:00:15","slug":"avrupa-insan-haklar%c4%b1-mahkemesi","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/","title":{"rendered":"Oleg Ani\u015f\u00e7ik, A\u0130HM\u2019de temsilci, BM \u0130HK\u2019de, Interpol-CCF\u2019de"},"content":{"rendered":"<p>Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi (Strazburg\u2019da bulunan), Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi ile g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f olan temel haklar\u0131n\u0131n ihlal edilmesinden \u015fik\u00e2yet\u00e7i olan ger\u00e7ek ki\u015filerin ve t\u00fczel ki\u015filerin ba\u015fvurular\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren uluslararas\u0131 bir mahkemedir.<\/p> \n<p><a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/\">\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme<\/a>, uluslararas\u0131 bir antla\u015fma olup, \u00e7ok say\u0131daki Avrupa devleti, S\u00f6zle\u015fme\u2019yi kabul ederek bireylerin belirli temel haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131na girmi\u015ftir. Bu haklar, S\u00f6zle\u015fme\u2019de ve S\u00f6zle\u015fme\u2019ye ek <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Ek Protokol\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no1\/\">1<\/a>, <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Protokol No. 4\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no4\/\">4<\/a>, <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Protokol No. 6\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no6\/\">6<\/a>, <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Protokol No. 7\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no7\/\">7<\/a>, <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Protokol No. 12\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no12\/\">12<\/a> ve <a title=\"\u0130nsan Haklar\u0131 ve Temel \u00d6zg\u00fcrl\u00fcklerin Korunmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00f6zle\u015fme\u2019ye Protokol No. 13\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/protokol-no13\/\">13<\/a> numaral\u0131 Protokollerde yer almaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Mahkeme, Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ni uygular. \u0130\u015flevi S\u00f6zle\u015fme\u2019de \u00f6ng\u00f6r\u00fclen hak ve garantilere devletlerin sayg\u0131 g\u00f6sterip g\u00f6stermedi\u011fini denetlemektir. Bu i\u015flevi ger\u00e7ekle\u015ftirebilmesi i\u00e7in, bireyler ya da bazen devletler taraf\u0131ndan yap\u0131lan somut bir \u015fik\u00e2yetle (\u201cba\u015fvuru\u201d ad\u0131 verilir) Mahkeme\u2019ye ba\u015fvurulmu\u015f olmas\u0131 gerekir. Mahkeme, s\u00f6z konusu hak ya da garantilerden biri ya da birka\u00e7\u0131n\u0131n bir devlet taraf\u0131ndan ihlal edildi\u011fini tespit ederse, bir \u201ckarar\u201d verir ve bu karar ba\u011flay\u0131c\u0131d\u0131r: ilgili devlet s\u00f6z konusu karar\u0131 uygulamak zorundad\u0131r.<\/p>\n<p><a title=\"Avrupa Konseyi'ne \u00fcye devletler\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/avrupa-insan-haklari-s%c3%b6zle%c5%9fmesi\/#onay\">Avrupa Konseyi\u2019ne \u00fcye devletlerden<\/a> herhangi birinin vatanda\u015f\u0131 olmak zorunda de\u011filsiniz. \u015eik\u00e2yet etti\u011finiz ihlalin bu devletlerden birinin yetki alan\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olmas\u0131 yeterlidir. Bu yetki alan\u0131, kural olarak ilgili devletin topraklar\u0131na denk gelmektedir. \u015eik\u00e2yet edilen i\u015flem ya da eylemler, bu devlet ya da devletlerin kamu otoritelerince ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r (\u00f6rne\u011fin, bir mahkeme ya da bir kamu kurumu). Mahkeme, ger\u00e7ek ki\u015filere ya da ticar\u00ee \u015firketler gibi \u00f6zel kurulu\u015flara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan \u015fik\u00e2yetlere bakmamaktad\u0131r.  \u015eik\u00e2yet etti\u011finiz ihlalin ki\u015fisel ve do\u011frudan ma\u011fduru olmal\u0131s\u0131n\u0131z. Haks\u0131z oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz bir kanun ya da i\u015flemden dolay\u0131, genel bir \u015fekilde \u015fik\u00e2yette bulunamazs\u0131n\u0131z. Kendiniz d\u0131\u015f\u0131ndaki ki\u015filer ad\u0131na da \u015fik\u00e2yette bulunamazs\u0131n\u0131z (Ancak, a\u00e7\u0131k\u00e7a kimli\u011fi belli olan bir ki\u015finin yasal temsilcisi olarak ba\u015fvuruda bulunabilirsiniz).   Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi d\u0131\u015f\u0131ndaki bir ba\u015fka hukuksal metnin (\u00f6rne\u011fin, BM \u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi veya AB Temel Haklar \u015eart\u0131) ihlal edildi\u011fi iddias\u0131yla Mahkeme \u00f6n\u00fcnde \u015fik\u00e2yette bulunamazs\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>\u015eik\u00e2yet etti\u011finiz soruna \u00e7\u00f6z\u00fcm olu\u015fturacak nitelikteki t\u00fcm ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131, s\u00f6z konusu devlette t\u00fcketmi\u015f olman\u0131z gerekmektedir (bu durum, \u00e7o\u011funlukla yetkili mahkeme \u00f6n\u00fcnde dava a\u00e7mak, gerekti\u011finde ilk derece mahkemesi karar\u0131n\u0131 temyiz etmek ve hatta e\u011fer varsa Y\u00fcksek Mahkeme ya da Anayasa Mahkemesi gibi y\u00fcksek yarg\u0131 organlar\u0131na ba\u015fvuruda bulunmak \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r). Bu ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131 t\u00fcketmi\u015f olman\u0131z yeterli de\u011fildir; ayr\u0131ca, \u015fik\u00e2yetlerinizi (\u015fik\u00e2yet etti\u011finiz S\u00f6zle\u015fme\u2019ye ayk\u0131r\u0131l\u0131klar veya S\u00f6zle\u015fme ihlallerini) bu ulusal ba\u015fvuru yollar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, somut bir \u015fekilde ileri s\u00fcrm\u00fc\u015f olman\u0131z da gerekmektedir. Ba\u015fvurunuzu yapabilmeniz i\u00e7in, ulusal yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131n vermi\u015f oldu\u011fu kesin h\u00fck\u00fcmden (genellikle, en \u00fcst yarg\u0131 organ\u0131 karar\u0131) itibaren sadece d\u00f6rt ayl\u0131k bir s\u00fcreniz bulunmaktad\u0131r.    <a title=\"Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019ne Ba\u015fvuru formu\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/belgeler\/avrupa-konseyi\/aihm\/ba%c5%9fvuru-formu\/\">Ba\u015fvuru formunuz<\/a>, gerekli t\u00fcm bilgi ve belgelerle birlikte d\u00f6rt ayl\u0131k s\u00fcrenin son g\u00fcn\u00fcnden \u00f6nce Mahkeme\u2019ye g\u00f6nderilmek \u00fczere postaya verilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r. <a title=\"Bir ba\u015fvurudan kontrol etmek \u2013 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/en\/services\/echr\/checking-filled-in-applications\/\">Kontrol<\/a> etmek ba\u015fvurunun gereken t\u00fcm bilgi ve belgeleri i\u00e7erip i\u00e7ermedi\u011fini.<\/p>\n<p>Mahkeme her t\u00fcrl\u00fc \u015fik\u00e2yeti incelemez. Mahkeme\u2019nin yetkisi; kimin, ne zaman ve hangi konuda ba\u015fvuru yapabilece\u011fini belirleyen ve S\u00f6zle\u015fme\u2019de yer alan \u201ckabuledilebilirlik kriterleri\u201d ile tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Mahkeme taraf\u0131ndan incelenen ba\u015fvurular\u0131n %90\u2019\u0131ndan fazlas\u0131 kabuledilemez bulunmaktad\u0131r. Bu nedenle, \u015fik\u00e2yetlerinizin kabuledilebilirlik ko\u015fullar\u0131na uygun oldu\u011funu dikkatle kontrol etmeniz gerekmektedir. Kabuledilebilirlik kriterleri hakk\u0131nda daha fazla bilgi i\u00e7in, bir <a title=\"Bir avukat\u0131n dan\u0131\u015fmas\u0131 \u2013 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/en\/legal-advice-and-contacts\/\">avukata dan\u0131\u015fabilir<\/a>.<\/p>\n<p>Dosyan\u0131z\u0131n incelenmesi har\u00e7tan muaft\u0131r, dolay\u0131s\u0131yla \u00fccretsizdir. Siz sadece kendi masraflar\u0131n\u0131z\u0131 (avukatl\u0131k \u00fccreti, ara\u015ft\u0131rma ve yaz\u0131\u015fma giderleri gibi) y\u00fcklenmek zorunda kalacaks\u0131n\u0131z. Mahkeme, <a title=\"Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019ne ba\u015fvurular\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/en\/services\/echr\/preparing-applications\/\">size ba\u015fvurunuzu kaleme alman\u0131z i\u00e7in avukat<\/a> \u00fccretini \u00f6demeniz konusunda yard\u0131m edemez. Her ne kadar ba\u015fvurunuzun ilk a\u015famas\u0131nda bir avukat taraf\u0131ndan temsil edilmek zorunda olmasan\u0131z da, <a title=\"Bir avukat\u0131n temsili \u2013 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\" href=\"https:\/\/europeancourt.org\/en\/services\/echr\/representing-applicants\/\">ba\u015fvurunuzun ilgili h\u00fck\u00fcmete bildirilmesinden sonra bir avukata<\/a> ihtiya\u00e7 duyacaks\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>Mahkeme, e\u011fer bir ihlal tespit ederse, size, baz\u0131 zararlar\u0131n\u0131z\u0131n telafisi amac\u0131yla parasal bir kar\u015f\u0131l\u0131ktan ibaret olan \u201chakkaniyete uygun bir tatmine\u201d karar verebilir. Ayr\u0131ca, haklar\u0131n\u0131z\u0131 aramak i\u00e7in yapm\u0131\u015f oldu\u011funuz masraflar\u0131n \u00f6demesini de ilgili devletten isteyebilir.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi (Strazburg\u2019da bulunan), Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi ile g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f olan temel haklar\u0131n\u0131n ihlal edilmesinden \u015fik\u00e2yet\u00e7i olan ger\u00e7ek ki\u015filerin ve t\u00fczel ki\u015filerin ba\u015fvurular\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren uluslararas\u0131 bir mahkemedir. \u0130nsan Haklar\u0131 ve&#46;&#46;&#46;","protected":false},"author":1,"featured_media":208892,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-40714","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/40714","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40714"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/40714\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/208892"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40714"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40714"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/europeancourt.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40714"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}