Προετοιμασία ατομικών αναφορών προς την ΕΑΔ του ΟΗΕ

Αν θέλετε να υποβάλετε στην Επιτροπή Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του ΟΗΕ ατομική αναφορά, δηλαδή καταγγελία, θα αξιολογήσω αν υπάρχουν εύλογοι λόγοι για την υποβολή της.
Ατομική αναφορά μπορεί να υποβληθεί στην Επιτροπή μόνο κατά κράτους που περιλαμβάνεται στον πίνακα του Πρώτου Προαιρετικού Πρωτοκόλλου στο Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και για το οποίο στη στήλη «Έναρξη ισχύος» αναγράφεται τουλάχιστον μία ημερομηνία χωρίς αγκύλες.
Μόνο φυσικά πρόσωπα που θεωρούν ότι είναι θύματα παραβιάσεων μπορούν να υποβάλουν ατομική αναφορά στην Επιτροπή. Καμία οργάνωση δεν μπορεί να είναι αιτούσα ενώπιον της Επιτροπής.
Η Επιτροπή εξετάζει μόνο αναφορές για παραβιάσεις των δικαιωμάτων και ελευθεριών που προβλέπονται στο Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα. Ωστόσο, η Επιτροπή δεν διαθέτει επαρκείς πόρους για να εξετάζει επί της ουσίας όλες τις αιτιάσεις που μπορούν τυπικά να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του Συμφώνου. Γι’ αυτό, σύμφωνα με τη δημοσιευμένη πρακτική της Επιτροπής, η υποβολή αναφοράς έχει πρακτικό νόημα κυρίως όταν αντικείμενό της είναι:
  • η αυθαίρετη αφαίρεση της ζωής ή η πραγματική απειλή τέτοιας αφαίρεσης, συμπεριλαμβανομένης της επιβολής ή εκτέλεσης θανατικής ποινής κατά παράβαση του Συμφώνου, καθώς και η αναγκαστική εξαφάνιση·
  • τα βασανιστήρια, οι σκληρές, απάνθρωπες ή εξευτελιστικές ποινές ή μεταχειρίσεις, η έλλειψη αποτελεσματικής διερεύνησης τέτοιων πράξεων, καθώς και η χρήση, στο πλαίσιο διαδικασίας, ομολογιών ή άλλων καταθέσεων που αποσπάστηκαν με βασανιστήρια ή άλλον εξαναγκασμό·
  • η αυθαίρετη στέρηση της ελευθερίας ή η παρατεταμένη κράτηση χωρίς αποτελεσματικό δικαστικό έλεγχο·
  • η απομάκρυνση, η απέλαση ή η έκδοση όταν υπάρχει πραγματικός κίνδυνος αυθαίρετης αφαίρεσης της ζωής, βασανιστηρίων ή σκληρής, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή ποινής·
  • η δίωξη για την έκφραση απόψεων, τη δημοσιογραφική δραστηριότητα, τη δράση για την υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την πολιτική ή θρησκευτική δραστηριότητα, τη συμμετοχή σε ειρηνικές συναθροίσεις, τη σύσταση ενώσεων ή τη συμμετοχή στις δραστηριότητές τους·
  • η αδικαιολόγητη παρεμπόδιση της συμμετοχής σε εκλογές·
  • ο περιορισμός δικαιωμάτων κατά τρόπο που εισάγει διάκριση λόγω φυλής, χρώματος, φύλου, γλώσσας, σεξουαλικού προσανατολισμού, θρησκείας, πολιτικών ή άλλων πεποιθήσεων, εθνικής ή κοινωνικής καταγωγής ή άλλης κατάστασης·
  • η αυθαίρετη ή παράνομη επέμβαση στην ιδιωτική και οικογενειακή ζωή, συμπεριλαμβανομένου του χωρισμού της οικογένειας·
  • ο περιορισμός του δικαιώματος των προσώπων που ανήκουν σε εθνοτικές, θρησκευτικές ή γλωσσικές μειονότητες να έχουν τη δική τους πολιτιστική ζωή, να εκδηλώνουν και να ασκούν τη θρησκεία τους και να χρησιμοποιούν τη δική τους γλώσσα, καθώς και του δικαιώματος των αυτοχθόνων λαών να διατηρούν τον παραδοσιακό τρόπο ζωής τους.
Αν η αναφορά αφορά μόνο την παραβίαση του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη, έχει πρακτικό νόημα μόνο σε περίπτωση πρόδηλης αυθαιρεσίας ή κατάφωρης αρνησιδικίας – για παράδειγμα, όταν το πρόσωπο έχει στην πράξη στερηθεί την πρόσβαση σε δικαστήριο, τη δυνατότητα να υπερασπιστεί τον εαυτό του ή το δικαίωμα να δικαστεί από ανεξάρτητο και αμερόληπτο δικαστήριο. Σε κάθε άλλη περίπτωση, επιμέρους παραβιάσεις αυτού του δικαιώματος μπορούν να έχουν σημασία για την Επιτροπή μόνο όταν συνδέονται άμεσα με ένα από τα ζητήματα που παρατίθενται παραπάνω.
Αν το ίδιο ζήτημα βρίσκεται επί του παρόντος υπό εξέταση από το ΕΔΔΑ ή άλλο διεθνές όργανο, δεν μπορεί να υποβληθεί ατομική αναφορά στην Επιτροπή για το ζήτημα αυτό. Αν το ΕΔΔΑ έχει ήδη ολοκληρώσει την εξέταση του ίδιου ζητήματος, μπορεί να υποβληθεί ατομική αναφορά στην Επιτροπή μόνο κατά κράτους για το οποίο στη στήλη «ΕΑΔ ΟΗΕ μετά το ΕΔΔΑ» του πίνακα του Πρώτου Προαιρετικού Πρωτοκόλλου αναγράφεται «ναι».
Το κόστος προετοιμασίας ατομικής αναφοράς εξαρτάται από τον χρόνο που θα απαιτηθεί για τη συγκεκριμένη εργασία. Η διακύμανση είναι πολύ μεγάλη: από μερικές εκατοντάδες ευρώ, όταν η εργασία ολοκληρώνεται σε δύο έως τρεις ώρες, έως 10.000 ευρώ ή και περισσότερο, όταν απαιτούνται δεκάδες ώρες. Ο χρόνος αυτός είναι αναγκαίος για τη μελέτη των εγγράφων, τον εντοπισμό των βασικών πραγματικών περιστατικών, την αναζήτηση και ανάλυση όλης της επίκαιρης πρακτικής της Επιτροπής επί της ουσίας και ως προς το παραδεκτό για κάθε πιθανή αιτίαση, τη διατύπωση των αιτιάσεων με βάση την ανάλυση αυτή, την τεκμηρίωση κάθε παραβίασης και της τήρησης των προϋποθέσεων παραδεκτού για καθεμία από αυτές και, στη συνέχεια, την παρουσίαση όλων αυτών στην ατομική αναφορά με σύντομο, σαφή και μη αντιφατικό τρόπο.
Μόνο βάσει των εγγράφων μπορώ να εκτιμήσω πόσος χρόνος θα χρειαστεί στη δική σας περίπτωση και, αντίστοιχα, πόσο θα κοστίσει η προετοιμασία της ατομικής αναφοράς. Στείλτε όλες τις αποφάσεις κατά των οποίων διατυπώνετε αιτιάσεις και κάθε άλλο έγγραφο στο οποίο αποτυπώνονται τα μέτρα κατά των οποίων διατυπώνετε αιτιάσεις. Στείλτε επίσης όλες τις αιτήσεις, προσφυγές ή άλλα έγγραφα που υποβάλατε στις εθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των δικαστηρίων, και με τα οποία προβλήθηκαν επί της ουσίας οι αιτιάσεις αυτές, καθώς και όλες τις αποφάσεις που εκδόθηκαν επ’ αυτών. Αν έχετε απευθυνθεί στο ΕΔΔΑ ή σε άλλο διεθνές όργανο για το ίδιο ζήτημα, στείλτε επίσης όλα τα έγγραφα που αφορούν την εν λόγω διαδικασία. Αν έχετε ήδη όλο το υλικό της υπόθεσης σε ηλεκτρονική μορφή, είναι καλύτερο να το στείλετε εξαρχής. Μην ανησυχείτε μήπως στείλετε περιττά έγγραφα ή παραλείψετε κάτι: αν, αφού μελετήσω όσα μου στείλετε, χρειαστώ πρόσθετα έγγραφα, θα σας τα ζητήσω.
Συνήθως απαντώ στο αίτημα για το κόστος προετοιμασίας ατομικής αναφοράς εντός μίας εβδομάδας από την παραλαβή όλων των αναγκαίων εγγράφων και πληροφοριών.
Αν καταλήξω ότι διαφαίνονται εύλογες προοπτικές υποβολής αναφοράς στην Επιτροπή, θα σας γνωστοποιήσω το ακριβές κόστος προετοιμασίας της ατομικής αναφοράς, λαμβάνοντας υπόψη τις αιτιάσεις που έχει νόημα να προβληθούν, και θα σημειώσω πολύ σύντομα για ποιες αιτιάσεις δεν έχει νόημα να υποβληθεί αναφορά. Ταυτόχρονα θα σας στείλω τη σύμβαση για την προετοιμασία της αναφοράς. Η πληρωμή μπορεί να γίνει με τραπεζικό έμβασμα στον λογαριασμό μου στην Ελβετία ή με άλλον τρόπο, ανάλογα με τη χώρα πληρωμής. Με την ολοκλήρωση της εργασίας θα λάβετε μέσω email το κείμενο της ατομικής αναφοράς, τα διαμορφωμένα παραρτήματά της και επεξηγήσεις για το πώς να τα αποστείλετε στην Επιτροπή. Η εκπροσώπηση ενώπιον της Επιτροπής και οποιαδήποτε άλλη εργασία στην υπόθεση δεν περιλαμβάνονται στο κόστος προετοιμασίας της αναφοράς. Αν καταλήξω ότι δεν διαφαίνονται καθόλου εύλογες προοπτικές υποβολής αναφοράς στην Επιτροπή, θα σας ενημερώσω μόνο για αυτό.
Η υπηρεσία αυτή δεν είναι κατάλληλη για εσάς, αν οποιαδήποτε από τις ακόλουθες δηλώσεις ισχύει με βεβαιότητα στην περίπτωσή σας: